ANTALYA'DA YOLDA LASTİK DEĞİŞİMİ

Lastik patladığında araç bir yana çeker. Direksiyonu iki elinizle sıkı tutun, sert frene basmayın. Ayağınızı gazdan çekin, aracın kendiliğinden yavaşlamasına izin verin, sonra yavaşça sağa, yolun dışına alın.

İnik lastikle birkaç yüz metre gitmek bile jantı eğebilir, lastiği içten parçalayabilir. O zaman tamir edilebilecek bir lastik çöpe gider, bazen jant da onunla gider. Olduğunuz yer tehlikeliyse çok yavaş şekilde ilk cebe kadar gidin, değilse orada durun.

Lastiği kendiniz değiştirecekseniz zemine dikkat edin. Toprak, çakıl ve eğimli yol kenarında kriko kayabilir. Patlak lastik trafiğe bakan taraftaysa siz yere çömelmiş çalışırken yanınızdan araçlar geçer. Böyle bir yerde uğraşmayın, bizi çağırın.

Stepne yıllarca bagajın altında unutulur. Lastik patladığında açıp bakınca onun da havasız olduğu çıkıyor. Yola, özellikle uzun yola çıkmadan önce stepnenin havasına bakın.

Birçok araçta tam boy stepne yerine ince stepne bulunur. Bu lastik kısa mesafe ve düşük hız içindir; üzerinde yazan hız sınırını geçmeyin, çoğunda bu saatte 80 kilometredir. İnce stepneyle başka şehre yola çıkmayın, ilk lastikçiye kadar gidin.

Yeni araçların bir kısmında stepne hiç yok, yerinde köpüklü bir tamir kiti var. Kit, sırttaki küçük bir delikte sizi lastikçiye ulaştırabilir; yanak yırtığında ya da büyük kesikte işe yaramaz. Kiti kullandıysanız lastikçiye söyleyin, içerideki köpüğün temizlenmesi gerekir.

Jantlarınızda emniyet bijonu varsa onu açan özel bir aparat olur. Genelde torpidoda, bagaj tabanındaki stepne yuvasında ya da alet çantasındadır. Bizi aramadan önce yerinde olup olmadığına bakın.

Yerinde yaptığımız tubeless tamir, lastiğin yola değen sırt kısmındaki küçük delikler içindir: çivi, vida, ince bir metal parçası. Deliği temizleyip tamir fitilini yerleştiriyor, lastiği şişirip sızıntı var mı diye kontrol ediyoruz.

Bu tamir sizi yolunuza döndürmek içindir. Birkaç gün içinde bir lastikçiye lastiği jantından söktürüp içten baktırın. Lastikçi uygun görürse içten yama ile tamiri kalıcı hale getirir.

Şu durumlarda tamir yapmıyoruz, lastik değişmeli:

• Lastiğin yanağında, yani yan yüzünde kesik ya da yırtık var.
• Lastikte balon gibi bir şişlik oluşmuş.
• Delik sırtın kenarına, omuz denen kısma çok yakın.
• Delik büyük ya da uzun bir kesik şeklinde.
• Lastik bir süre havasız sürülmüş, iç yüzeyi ezilmiş.

Yazın öğle saatlerinde asfalt çok ısınır. Havası eksik lastik bu sıcakta daha çok esner, daha çok ısınır ve yıpranmış bir yerinden patlar. Temmuz ve ağustosta D-400'de çağrıldığımız lastik patlamalarının arkasında çoğu zaman eksik hava ya da yaşlı bir lastik oluyor.

Lastiğin yaşı diş derinliği kadar önemli. Yan yüzde dört rakamlık bir üretim kodu bulunur; ilk ikisi haftayı, son ikisi yılı gösterir. 2419 yazıyorsa lastik 2019'un 24. haftasında üretilmiştir. Dişi iyi görünse de güneşte yıllarını geçirmiş lastikte ince çatlaklar oluşur. Bu çatlakları görürseniz lastiği değiştirin.

Lastik basıncını lastik soğukken ölçün. Doğru değer genelde sürücü kapısının kenarındaki ya da yakıt kapağının içindeki etikette yazar. Tatile giderken araç doluysa etikette yüklü araç için verilen değeri kullanın. Sıcakta yükselen basıncı düşürmek için hava indirmeyin; lastik soğuyunca eksik kalır.

Run-flat lastikler havası bitse de aracı bir süre taşıyacak şekilde yapılır. Bu tür araçlarda genelde stepne yoktur. Lastik uyarısı yandığında yavaşlayın ve kullanım kılavuzundaki hız ve mesafe sınırının içinde kalın; çoğu araçta hız sınırı saatte 80 kilometre civarıdır.

Run-flat lastiği yol kenarında jantından söküp yenisini takamıyoruz, bunun için lastik makinesi gerekiyor. Lastik sürüşe izin veriyorsa kendiniz lastikçiye gidebilirsiniz. Yanağı parçalandıysa ya da sınırı aştıysanız aracı kasaya alıp lastikçiye götürüyoruz.

Bu lastiklerin tamiri konusunda lastikçiler temkinlidir, bazı üreticiler tamire hiç izin vermez. Kararı lastiğin içini gören lastikçiye bırakın.